In de zuid-oostelijke stad Shenzhen leven 12 miljoen migranten – mensen die van het platteland komen om in de industrie en de dienstensector in de stad te werken. Shenzhen heeft een nieuwe verblijfsvergunning in gebruik genomen. Een stap vooruit voor de 140 miljoen migranten in China.
Vanaf 1 augsutus 2008 is een nieuwe verblijfsvergunning van kracht die deze mensen op gelijke hoogte wil brengen met de oorspronkelijke stadsbewoners op vlak van toegang tot het onderwijssysteem, delen van de sociale zekerheid, wonen,... Verwacht wordt dat voor het einde van het jaar 5 miljoen migranten de nieuwe kaart zullen aanvragen. Voor eind 2009 zullen nog eens 7 miljoen migranten hun kaart hebben. Alle nieuw aangekomen migranten zullen vanaf hun dag van aankomst eveneens het recht hebben de nieuwe kaart aan te vragen.
Het migrantenvraagstuk is ontstaan samen met de snelle groei van de industrie en later van de diensten. De groei in de steden ging en gaat sneller dan de groei op het platteland. Daarom trekken veel boeren weg om in de steden te gaan werken. Maar de interne migratie in China is gebonden aan een aantal beperkingen en regels. Zo hebben migranten die in de stad wonen, niet dezelfde rechten als de oorspronkelijke bewoners. De migranten hebben geen toegang tot de huizenmarkt – officieel mogen ze zelfs geen appartement of woning huren. Ze kunnen ook niet genieten van het onderwijs in de stad en ze krijgen ook niet de subsidies en belastingvoordelen waar de oorspronkelijke bewoners recht op hebben. Migranten zijn in de stad tweederangsburgers.
Dat is deels een gevolg van traditie maar ook van de wil om de migratie min of meer onder controle te houden. Zonder die maatregelen was de vloed naar de steden nog meer overdonderend geweest. Dat zou een onhoudbare situatie gecreëerd hebben in de steden. Het is geen toeval dat China, in tegenstelling met andere derdewereldlanden, geen sloppenwijken kent in en rond de steden.
Maar het is toch hoog tijd om het probleem van de migranten aan te pakken. Ze krijgen met de nieuwe verblijfsvergunning weliswaar nog niet alle rechten, maar het is toch een belangrijke stap vooruit. Ze zullen bijvoorbeeld geen recht hebben op een werkloosheidsuitkering zoals de oorspronkelijke bewoners. Maar hun kinderen mogen nu wel naar dezelfde scholen, ze krijgen de toelating een huis of appartement te huren, en ze krijgen ook de woonsubsidies die de stad voorziet. Op uitzondering van de werkloosheidsuitkering krijgen ze ook toegang tot het sociale zekerheidssysteem.
Shenzhen heeft de grootste concentratie van migranten. Het is de eerste stad die een dergelijke verblijfsvergunningskaart uitreikt. Je mag aannemen dat andere steden zullen volgen.
Bron: Chen Hong, Shenzhen's new residence system help migrant workers, China Daily, 1 augustus 2008
http://www.chinadaily.com.cn/china/2008-08/01/content_6895000.htm